24/25 mei 1980: Kamperen over voorstel bezetting Dodewaard-terrein
|
Zoeken: tegen, 1980-1989, Noord-Holland
Uitkomsten
- 1980-1989:
- de jaren in dit decennium
Jaarlijkse demonstratie tegen dumpingen
De jaarlijkse demonstratie tegen het dumpen van radioactief afval in zee in IJmuiden, trekt deze keer 5000 mensen (in '78: 300 en '79: 1500). Voor de demonstratie is er vanaf 11 uur een manifestatie in het stadion van voetbalclub Telstar met o.a. een programma over kernenergie van Proloog. In allerlei toespraken worden acties aangekondigd tegen het transport van het afval van Petten, waar het verzameld en in afwachting van dumping opgeslagen wordt, naar de haven van IJmuiden. Die transporten worden in juni verwacht.
Demonstratie Watergraafsmeer tegen versneller
Ongeveer 100 mensen demonstreren bij het Instituut voor Kernfysisch Onderzoek (IKO-omgenoemd tot NIKHEF – Nationaal Instituut voor Kernfysica en Hoge Energie Fysica) aan de Oosterringdijk in Amsterdam. Aanleiding is het in gebruik nemen door het instituut van een 'lineaire versneller'. Er bestaat al een poos onrust over de plannen. De bewoners/sters vrezen dat hierdoor gevaar van radioactieve straling voor de omgeving ontstaat.
Er is als een soort bemiddelingspoging een rapport opgesteld over de veiligheid van de versneller en de straling die vrijkomt. Daaruit blijkt dat er best wat mis kan gaan, maar dat het personeel daarvan het eerst de gevolgen ondervindt en er dus geen reden voor grote bezorgdheid is. ARAG Watergraafsmeer (de Anti-RadioAktiviteits Groep) is niet onder de indruk van de conclusies. En gaat door met de acties. Zo zijn er ook leuzen geschilderd op de gebouwen. NIKHEF geeft toe dat meer dan de toegestane hoeveelheid straling opgelopen kan worden, maar “dan moet je wel het hele jaar in een tentje naast het hek gaan zitten”.
Wenken tegen rampenplan-oefening
In Haarlem wordt huis aan huis een zo op het oog van het Bureau voorlichting van de provincie Noord-Holland afkomstige brief verspreid, met daarin de aankondiging van een oefening met een rampenplan. De folder geeft echt lijkende maar ook ridicule “wenken” in geval van een kernramp. Zo moet men een plastic slipje aan trekken ter bescherming van de genitaliën en een badmuts dragen om haaruitval te voorkomen. Dragers van een kunstgebit moeten een appel in de mond nemen. Aangezien de besmetting via het elektriciteitsnet het huis zal binnenkomen moet men alle stekkers uit de stopcontacten verwijderen. Als men met alle voorbereidingen klaar is moet men een rode vlag met een A erop voor het raam hangen. De voorlichters van de provincie krijgen ondanks de melige brief honderden telefoontjes te verwerken.
'Kernslachtoffers' bij vergadering PEN
Bij een vergadering van de Raad van Toezicht van PEN, de Provinciale Energie Bedrijven in Noord-Holland, protesteren ‘leden van Griroblauwaksiegroepen Noord-Holland’ tegen de deelname van PEN aan de GKN, de eigenaar van de kerncentrale Dodewaard. Tijdens de vergadering in het provinciehuis in Haarlem wordt gepraat over het voorstel van de gemeente Amsterdam om op korte termijn Dodewaard te sluiten. Het blijft lang een verhit discussiepunt in de PEN. Actievoerders verkleed en geschminkt als atoomslachtoffers maken duidelijk dat wat hen betreft PEN niet snel genoeg uit de GKN kan stappen.
Wantrouwen en protest tegen NIKHEF
In Amsterdam-Oost is al enige tijd veel onrust over het Wetenschappelijk Centrum Watergraafsmeer waar ook het Nikhef gevestigd is; het Nationaal Instituut voor Kernfysica en Hoge Energie Fysica.
Aan de vooravond van de officiële opening op woensdag 20 mei, vindt op dinsdagavond opnieuw een demonstratie bij het Nikhef plaats. Het gaat deze keer vooral om de nieuwe deeltjesversneller. Bij de splijting van de atoomkernen die dan plaats vindt, komt straling vrij. Tien keer zoveel als in een kerncentrale, zegt de buurt en ver boven de toegestane norm van 150 millirem per jaar. Ook zijn ongelukken niet uit te sluiten en heeft het instituut al een geschiedenis van onzorgvuldigheid. Al eind jaren 50 zorgden artikelen over misvormde kikkers in een sloot vlak bij het terrein voor veel opschudding. Veel van de officiële feestelijkheden ter gelegenheid van de opening van enkele nieuwe onderdelen van het NIKHEF zijn in de week ervoor niet door gegaan omdat de politie “niet de gewenste orde, rust en ontspannen sfeer kan garanderen”. Een symposium op de UVA wordt verstoort wanneer er een verklaring wordt voorgelezen. Eerder die week wordt een symposium verstoort. Een blokkade en bezettingsactie, georganiseerd door de Amsterdamse Basisgroepen bij de officiële opening door Pais, de minister van Onderwijs en Wetenschappen, op 20 mei gaat niet door omdat de actie is uitgelekt en er volop ME aanwezig is.
Jaarlijkse demonstratie tegen dumpingen
De jaarlijks terugkerende demonstratie tegen het dumpen van radioactief afval in zee. Deze keer niet in IJmuiden maar in Beverwijk en georganiseerd door de kleine linkse politieke partijen in de IJmond. Ruim 500 mensen komen erop af. De transporten van het ECN naar het schip dat de dumpingen zal uitvoeren, de Louise Smits, in de haven van IJmuiden worden de week erna verwacht. De burgemeester van IJmuiden heft laten weten dat als actievoerders het transport proberen tegen te houden, dit “in strijd is met hetgeen de gemeente nastreeft.”
'Polonaise' tegen afvaldumping
Het 'Energie-comité Schagen' organiseert voor de poort van het ECN-terrein in Petten een picket-line: ongeveer 60 mensen zijn met spandoeken en protestborden aanwezig om te protesteren tegen de geplande dumpingen. Het radioactief afval dat het afgelopen jaar hier verzamelt is, zal de komende week overgebracht worden naar de haven van IJmuiden om van daaruit in zee gedumpt te worden. Er zijn veel protesten aangekondigd tegen de transporten naar de haven.
Acties tegen dumpingstransporten
In de voorbereiding voor de acties tegen de dumpingstransporten, is duidelijk rekening gehouden met de verschillen tussen de deelnemende groepen. Van te voren wordt de route tussen Petten (het ECN) en de haven in IJmuiden verdeeld, zodat er geen verschillende actievormen door elkaar zullen lopen, wat alleen maar tot verwarring en frustraties zou leiden.
De transporten, 12 keer 6 vrachtwagens, worden begeleid door in totaal 1400 (!) ME-ers. Enkele honderden mensen blokkeren de auto's vlak buiten het terrein van het ECN en in de buurt van Alkmaar keer op keer. De ME treedt hardhandig op; er is een zichtbare verharding van politieoptreden in vergelijking tot de voorgaande jaren. In Velsen-Noord komt het tot felle schermutselingen: na een zeer gewelddadige ontruiming van een geweldloze zitblokkade, antwoorden de demonstranten/es met stenen. Een molotov-cocktail veroorzaakt brand aan een ME-bus. Hierna wordt de toegangsweg naar de haven opgebroken en een barricade opgeworpen. Bij een aantal vrachtwagens wordt suiker in de tank gedaan, dit leidt ook weer tot vertraging, omdat alle benzinedoppen met staaldraad moeten worden vastgezet. Er vallen een aantal gewonden die in het ziekenhuis behandeld moeten worden en er worden mensen gearresteerd die de volgende dag, op één na die drie dagen vast blijft zitten, al weer vrij komen.
Hongerstaking tegen afval in zee
Enkele dagen na de ontruiming van de blokkades en het vertrek van het dumpingschip Andrea Smits naar de Atlantische Oceaan, beginnen twee mensen uit Beverwijk op de sluis in IJmuiden met een hongerstaking. Ze solidariseren zich met het schip van Greenpeace dat pogingen doet de dumping van radioactief materiaal in de Atlantische Oceaan te voorkomen. Met steun van mede-activisten houden ze het enkele dagen vol, maar de gevraagde toezegging van de minister dat er niet gedumpt wordt komt niet. Als het storten van het afval in zee heeft plaatsgevonden wordt de hongerstaking opgeheven.
Protest tegen onderzoek kernafvalopslag in zeebodem
Onderdeel van de tweede grote 'Dodewaard-gaat-dicht'-blokkade waren lokale acties die elke dag een ander thema hadden.
In Haarlem blokkeren 15 mensen de toegangsdeur naar de kantoren van de Rijks Geologische Dienst. Ze protesteren daarmee tegen het feit dat de RGD in opdracht van Economische Zaken onderzoek naar de opslag van radioactief afval in zoutkoepels. Later dat jaar zal de RGD een rapport publiceren over de mogelijkheden van dergelijke opslag in zoutkoepels onder de Noordzee. In internationaal verband doet ze mee aan onderzoek naar opslag bij de Azoren.