5 oktober 1981: Stroomstoring na sabotage
|
Zoeken: kernenergie, Borssele 2, Middelburg
Uitkomsten
Regionale manifestatie Middelburg
Ongeveer 300 mensen nemen deel aan een regionale manifestatie tegen de plannen voor een nieuwe kerncentrale in Borssele. De manifestatie is georganiseerd door het Zeeuws Platform Tegen Kernenergie die ook beloofd spontane acties te gaan voeren als de regeringsplannen omtrent nieuwe kerncentrales bekend worden gemaakt. Er is een informatiemarkt, er zijn sprekers en er is lekker biologisch eten. 'Stop Borssele', één van de organisaties in het Zeeuws Platform, roept iedereen op te komen. Ze vindt het "onacceptabel hoe de regering omspringt met de uitslag van de B. M.D. Ieder vertrouwen in de parlementaire demokratie wordt hiermee ondermijnt." Die Brede Maatschappelijke Discussie had duidelijk gemaakt dat een grote meerderheid kernenergie niet ziet zitten en zeker geen nieuwe kerncentrales wil.
Tegen Borssele-2 en opslag kernafval
Omdat Borssele één van de meest voor de hand liggende locaties is voor de bouw van één of meer kerncentrales en tevens voor de interim-opslag van radioactief afval (50 tot 100 jaar), wordt er door ruim 1500 mensen tegen deze plannen gedemonstreerd in Middelburg. Het is één van de grotere demonstraties in Zeeland tegen kernenergie, zeker omdat deze een regionale opzet heeft en er vrijwel geen mensen van buiten Zeeland deelnemen.
'Bodemloze put' voor nieuwe kerncentrales
Op deze, naar later blijkt, gedenkwaardige dag uit de geschiedenis van kernenergie, voert Stop Borssele een actie in Middelburg. Bij het kantoor van de PZEM (de exploitant van de kerncentrale in Borssele) wordt geprotesteerd tegen de lobby van de elektriciteitsmaatschappij voor een tweede kerncentrale in Borssele. In een ‘bodemloze put’ worden biljetten van 80 miljoen gulden gestort die PZEM verwacht uit te geven voor de voorbereiding van de komst van de kerncentrale. Op het 80 miljoen biljet een waarschuwing dat “het niet door derden verhandeld mag worden”. Ook wordt het ‘Sprookje van Borssele twee’ verteld over al die ministers die graag kernenergie willen.
Door het ongeluk in Tsjernobyl op die dag, verdwijnen de plannen voor nieuwe kerncentrales snel helemaal achter in de koelkast. Er blijkt dan door PZEM al 10 miljoen uitgegeven te zijn aan de voorbereiding van de tweede kerncentrale in Borssele.
Delta: nieuwe kerncentrale serieuse optie
De actiegroep 'Stop Borssele' voert actie bij het hoofdkantoor van Delta in Middelburg. Delta is voor de helft eigenaar van de kerncentrale in Borssele. Staatssecretaris Van Geel van Milieu heeft enkele weken daarvoor laten weten dat een nieuwe kerncentrale wat hem betreft een serieuze optie is om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen. Delta laat daarop weten een tweede centrale in Borssele niet bij voorbaat uit te sluiten en zegt later zelfs dat men plannen ontwikkelt voor de bouw van een nieuwe kerncentrales Het politieke klimaat voor kernenergie is in die afweging nog wel erg belangrijk, geeft men toe.
Protest aandeelhoudersvergadering Delta
De aandeelhouders van Delta (provincie Zeeland, en gemeentes in voornamelijk Zeeland) komen samen in Goes om bijgepraat te worden over de plannen van het bedrijf om een nieuwe kerncentrale in Borssele te gaan bouwen. Als ze daarna naar buiten komen staan er zo’n 25 demonstranten van Stop Borssele, WISE, stichting Laka, GroenLinks en SP. Ze staan er met grote spandoeken die duidelijk maken dat ze niets zien in de plannen van Delta voor Borssele-II. Kernenergie is geen oplossing voor het klimaatprobleem. "We hebben 10 jaar (en ws. minder) om te zorgen dat de temperatuurstijging onder de kritieke grens van 2 graden blijft. We kunnen die 10 jaar niet verknoeien door iets te bouwen wat hooguit pas over 10 jaar klaar is, dan nog geen kilowatt heeft geproduceerd, maar wel miljarden uit de markt heeft opgeslokt die aan werkelijke oplossingen zouden moeten worden besteed."
Later wordt er nog een petitie aangeboden aan directeur Boerma met als boodschap: ”Kernenergie is vies, duur en gevaarlijk!”
Spandoek voor Comisssaris van de Koningin
In Middelburg hangen bewoners aan de Dam tegenover het provinciehuis een groot spandoek op om Commissaris van de Koningin en verklaard voorstander van Borssele-II Karla Peijs te laten weten dat niet alle Zeeuwen voor kernenergie zijn. Op het spandoek is te lezen: "The answer, dear Karla, is blowing in the wind"
Nog steeds niet blij met kernenergie
De eerste activiteit van het zeer recent opgerichte 'Zeeuws Comité Borssele 2? Nee!' is de aanbieding van een boszonnebloemen en het eerste affiche van het Comité aan gedeputeerde Wiersma (Energie- en klimaatbeleid) van de provincie Zeeland. Z'n 50 mensen komen naar het Abdijplein in Middelburg als daar de Provinciale Staten vergaderen. Een heel behoorlijke opkomst voor een eerste actie en op die korte termijn. Het Comité vraagt de Zeeuwse Statenleden nu echt te kiezen voor een duurzame toekomst en het afwijzen van kernenergie. De provincie is 50% aandeelhouder van Delta, de andere 50% is in handen van gemeentes. Delta is (dan nog) voor 50% eigenaar van de kerncentrale.
Het Comité (een initiatief van de SP) is opgericht om de maatschappelijke onrust over de plannen voor nieuwe kerncentrales in Borssele zichtbaar te maken en te bundelen. Er is dan ook veel aandacht voor het Comité in de regionale pers.
Aantal aandeelhouders Delta kiest voor 'duurzaam'
Het 'Zeeuws Comité Borssele 2?Nee!' en de coalitie ‘Schoongenoeg van kernenergie’ voeren actie bij het kantoor van Delta in Middelburg. De aandeelhoudersvergadering praat dan onder andere over investeringen rondom de bouw van een nieuwe kerncentrale. Aandeelhouders (gemeentes en de provincie Zeeland) die naar binnen willen gaan, worden gevraagd te kiezen uit twee poortjes die symbool staan voor kernenergie en duurzame energie. Enkele aandeelhouders kiezen niet voor het poortje 'kerncentrale', maar voor 'duurzaam'. Het begin van een tweedeling tekent zich af.
100.000 Kerstkaarten voor Delta
De beslissende Delta-aandeelhoudersvergadering over investering in de 2de kerncentrale zou dit worden. En werd het ook; alleen niet zoals Delta het zich voorgesteld had. De weken ervoor zijn steeds meer aandeelhouders gaan twijfelen over nut, noodzaak en economische haalbaarheid van het project. CEO Peter Boerma, grote man achter Borssele-2, wordt buitenspel gezet en er wordt een fractie van het gevraagde geld toegekend om het komende half jaar een partner te zoeken. Want de voorziene partner (het Franse EDF) blijkt af gezien te hebben van samenwerking.
Ondanks het feit dat al duidelijk is dat de plannen voor de nieuwe kerncentrale niet tot stemming worden gebracht zoals gepland, komen toch ruim 100 mensen demonstreren. De coalitie 'Schoongenoeg van kernenergie' biedt 100.000 kerstkaarten met een duurzame wens aan Delta aan, symbool van de 100.000 ondertekenaars van de petitie.
Borssele-2 voor derde keer gecanceld: feestje!
Op 23 januari komt de officiële mededeling van Delta: het plan voor een nieuwe kerncentrale wordt 'voor enkele jaren' in de ijskast gestopt. Als reden geeft het bedrijf economische motieven op, maar ook duidelijk is dat het draagvlak in Zeeland (en dus ook onder de aandeelhouders) niet zo groot is als gedacht. Ongeveer op hetzelfde moment laat ook RWE weten te stoppen met de voorbereidingen voor een kerncentrale in Zeeland.
Op 18 februari viert het Zeeuws actiecomité ‘Borssele 2, Nee’ een feestje in Middelburg omdat het zo blij is met het besluit van energiebedrijf Delta om geen tweede kerncentrale te bouwen. Iedereen die een button draagt met de tekst ’Kernenergie? Nee bedankt’ krijgt bij de ingang een consumptiebon. Niet direct een actie, maar ook weer wel… Het Zeeuws Comitee Borssele 2 Nee! zal zich in de maanden daarna opheffen.