30 september 1989: 'Secret Service' op zoek naar kerncentrale
|
Zoeken: Urenco/UCN, 1980-1989
Uitkomsten
- Installatie:
- een actie op, in, of in de onmiddellijke omgeving van een nucleaire installatie.
- 1980-1989:
- de jaren in dit decennium
Geen rellen bij Urenco
Ongeveer 100 mensen van het Twents Energie Komite (TEK) en de basisgroepen houden een fietsdemonstratie tegen de aanwezigheid van de verrijkingsfabrieken in Almelo. De NOS zend een camerateam van 12 mensen om 'relletjes' te filmen. Ze keren onverrichterzake terug naar Hilversum.
Kerstblokkade UCN
225 mensen uit de Basisgroepen tegen kernenergie blokkeren voor de zoveelste maal het UCN-terrein in Almelo. In tegenstelling tot de vorige acties, die alleen gericht waren tegen het bouwverkeer dat nodig is voor de uitbreiding, mag nu ook het personeel van de UCN zelf niet naar binnen. Als de dagploeg niet naar binnen kan, arresteert de politie bij een poort 37 mensen, die niet na 3 sommaties opstaan en weggaan. De politie ontruimd steeds een poort als er verkeer naar binnen moet, maar tot verdere arrestaties komt het niet meer. Na enige uren trekken de overgebleven actievoerders/sters naar het politiebureau om de vrijlating te eisen van de 37. Deze worden in de loop van de dag in kleine groepjes vrijgelaten.
Justitie beklaagt zich erover dat bijna niemand zijn/haar naam wil noemen. Zij vindt dat iedereen die gebruikt maakt van dit recht "de rechtsstaat uitholt".
Opnieuw blokkade Almelo
De tweede blokkade in 2 dagen bij de UCN. Ongeveer 175 actievoerders/sters laten merken dat ze door het politieoptreden van de dag ervoor (37 arrestaties) niet uit het veld zijn geslagen. Drie van de vijf poorten, die waar normaliter het bouwverkeer door rijdt, worden opnieuw geblokkeerd. Het weinige bouwverkeer (het is bijna kerstvakantie) neemt echter de poorten die nog vrij zijn en die door ruim 100 ME'ers bewaakt worden. 's Middags wordt de blokkade opgeheven, maar worden ook nieuwe acties aangekondigd.
Meerdaagse blokkade UCN-terrein
De tweede massale meerdaagse blokkadeactie tegen kernenergie. Na de blokkade in Dodewaard (oktober '80) nu 3 dagen bij de UCN in Almelo. Een week voor de actie houden zowel de actievoerders/sters als de overheid een persconferentie. Schneiders (burgemeester Almelo): "Het blokkadeplan tekent de intentie van de AKB. Het is duidelijk de bedoeling het bedrijf zwaar te hinderen dan wel stil te leggen". Die boodschap begrijpen ze in elk geval. Maar, zo voegt hij er aan toe: "Binnen de hekken van UCN zijn rond de 500 mensen aanwezig. We kunnen die onmogelijk op laten sluiten". Waarmee duidelijk wordt dat een effectieve blokkade niet getolereerd zal worden. Minister van Binnenlandse Zaken, Hans Wiegel, onderstreept dat nog weer eens een dag later en het ministerie van Economische Zaken laat weten, dat de exportbelangen (90% van het verrijkt uranium gaat naar het buitenland) onder geen beding in gevaar mogen komen.
Meteen de eerste uren wordt de blokkade al gebroken om het personeel in bussen naar binnen te loodsen. En zo zal het blijven gaan, alleen het politieoptreden zal elke keer in hardheid toenemen. De eerste morgen worden er twee gewonden afgevoerd: een demonstrant met een gebroken pols en een agent die gebeten is door een politiehond. In de nacht van donderdag op vrijdag wordt er voor een ton schade aangericht aan het beveiligingssysteem: kabels worden opgegraven en doorgeknipt en de draden die in het hek zitten om geluid te registreren worden ook doorgeknipt. Omdat de UCN druk uitoefent op de politie om de ontruimingen sneller te laten verlopen (zodat de bussen met personeel niet zo lang hoeven te wachten) wordt er vrijdagmorgen zeer hard opgetreden tegen kleine groepen blokkeerders/sters. Bij deze charges vallen vele gewonden. Toch worden de blokkades tot zaterdagmorgen volgehouden. Bij de blokkades zijn ongeveer 800 mensen betrokken en de afsluitende demonstratie op zaterdagmiddag trekt ruim 6000 mensen.
Vermeldenswaard is verder de aankondiging tijdens de actie van 'Atoomvrijstaat'. Een organisatie die grond wil kopen in de buurt van kernobjecten om zo uitbreiding van die objecten te bemoeilijken en protest te vereenvoudigen. Het is nu mogelijk lid te worden en een paspoort te kopen.
Ruiten in uit solidariteit
In Den Haag wordt uit solidariteit met de blokkades bij de UCN in Almelo actie gevoerd bij het hoofdkantoor van Urenco. Ruiten worden ingegooid en daarna worden er potten verf de kantoren ingegooid.
'Verrijk eens iets anders' in Almelo
Als bezinning op nieuw te voren acties, maar ook om in gesprek te komen met omwonenden, directie, werknemers en politie zijn een tiental activisten een week lang in een regenboogtent bij de hoofdpoort va Urenco in Almelo. Want “na de platgespoten blokkade van de Dodewaardse kerncentrale heeft bij velen het gevoel gewekt dat het zo niet langer kan”. Het is een pleidooi voor geweldloosheid; niet alleen structuren, maar mensen zelf moeten veranderen: “met geweld, met negatieve energie, lukt dat niet”. “Wij hopen met deze duik in het onbekende de diskussie binnen de anti-kernenergie-beweging over “hoe nu” te stimuleren en te inspireren. Door aan te tonen dat het niet alleen kernenergie is, waar het om gaat, maar dat kernenergie slechts de kapstok is voor de struktuur van bezit en uitbuiting waarop de westerse kultuur gebaseerd is en dat daarom áls die kerncentrale en de verrijkingsfabriek dicht zijn, het probleem bij lange na niet opgelost is”.
'Geen vrede met kernenergie'
Maandag, tweede paasdag, organiseert het regionale comité ‘Geen Vrede met Kernenergie’ een Paas-demonstratie bij Urenco in Almelo met een afsluitende fakkeloptocht langs de uraniumverrijkingsfabriek. Ondanks de ‘concurrentie’ van No Nukes in het zelfde weekend en het regionale karakter, doen ruim 1500 mensen mee aan het protest en treedt Herman Finkers (‘kosten 150 gulden’ vermelden de notulen) op tijdens de manifestatie voorafgaand aan de protesttocht. Het zal (in elk geval voor een paar jaar) een traditie worden met Pasen.
Nog steeds 'Geen vrede met kernenergie'
Op eerste paasdag wordt er een grote manifestatie/demonstratie georganiseerd onder de leus 'Geen Vrede Met Kernenergie'. Deze leus moet de verwevenheid tussen kernenergie en kernwapens duidelijk maken. Het geheel vindt plaats in Almelo. Vanaf 's middags is er manifestatie met muziek (o.a. Werktuig, Ontstemd en Herman Finkers), sprekers/sters, groepenmarkt en een presentatie van bedrijven die milieuvriendelijk werken, in een grote tent op de markt. 's Avonds is er een fakkeloptocht naar de UCN, waar ruim 3000 mensen aan mee doen. Daarna is er nog een nachtwake waar enkele tientallen mensen aan deelnemen. Arjan van Vaassen van het organiserend comité: "Omdat Urenco uranium betrekt uit de Rössing-mijn in Namibië, ondersteunt dit deels Nederlandse bedrijf de illegale aanwezigheid van Zuid-Afrika in Namibië".
Zelfde transport opnieuw geblokkeerd
Twee keer per week rijden er transporten (3 á 4 vrachtwagens) met UF6 van Rotterdam naar de UCN in Almelo. Uraniumhexafluoride (UF6) is een licht radioactief, maar zeer giftig, gas. Om uranium te kunnen verrijken door middel van ultracentrifuge zoals in Almelo gebeurt, moet het een gas zijn. De transporten komen uit Springfields (Groot-Brittannië) en het uranium komt voor een deel uit Namibië.
In Almelo, vlak voor de UCN, wacht ook een groep activisten op het transport met UF6. In tegenstelling tot de blokkade eerder op de snelweg wordt deze meteen zeer hardhandig ontruimd. De ME, die vanaf de blokkade in Apeldoorn met de vrachtwagens meerijdt, is duidelijk gefrustreerd en slaat iedereen keihard van de weg.
De publiciteit die de actie krijgt is kwantitatief veel, maar kwalitatief slecht; niemand van de pers lijkt de moeite te hebben genomen om de brochure over de transporten 'Uraniumhexafluoride; snel weg van de snelweg' die ze hebben ontvangen, door te lezen. Daardoor blijft het in de berichtgeving onduidelijk wat UF6 precies is. Dat veranderd een half jaar later als de Mont Louis met aan boord containers UF6, na een aanvaring op de Noordzee zinkt.
De blokkade actie is de eerste actie van de basisgroepen onder de nieuwe naam: Basisgroepen tegen Kerngeweld en Militarisme.
Blokkade uranium: weg van de snelweg
Twee keer per week rijden er transporten (3 á 4 vrachtwagens) met UF6 van Rotterdam naar de UCN in Almelo.[foto] Uraniumhexafluoride (UF6) is een licht radioactief, maar zeer giftig, gas. Om uranium te kunnen verrijken door middel van ultracentrifuge zoals in Almelo gebeurt, moet het een gas zijn. De transporten komen uit Springfields (Groot-Brittannië) en het uranium komt voor een deel uit Namibië.
Na veel onderzoek en posten is er enige regelmaat in deze transporten ontdekt: ze rijden meestal op dinsdag en donderdag. Al eerder is een actie gepland, maar die ging bij gebrek aan een UF6-transport niet door. Maar deze donderdag lukt het wel. Door in de Engelse haven te posten is er de zekerheid dat de vrachtwagens inderdaad op de passagiers(!)-boot gaan. Na een telefoontje naar Nederland, wordt op 2 verschillende plaatsen verzameld. De eerste blokkade is op de E-8 bij Apeldoorn. Het stoppen van het transport lukt door met een aantal busjes naast elkaar op de afgesproken plek langzaam af te remmen, waardoor er een file ontstaat met daarin de 3 vrachtwagens UF6. Ongeveer 80 mensen stormen op de auto's af, maar omdat lang niet iedereen weet hoe ze er uit zien, gaan er groepjes voor willekeurige vrachtauto's zitten. Deze onvolkomenheid lost zicht echter vanzelf op. Een politieporsche (het transport wordt niet door politie begeleid) is zeer snel ter plaatse en één rijstrook wordt vrijgemaakt waardoor de file zich langzaam weer oplost. Als er na lang wachten genoeg politie is, begint men met het ontruimen. Eerst sleept men iedereen weg, maar als dat onbegonnen werk blijkt (iedereen sluit achteraan aan) vallen er wat rake klappen. Na enige tijd kan het transport, nu wel door politie begeleid, verder rijden.
De publiciteit die de actie krijgt is kwantitatief veel, maar kwalitatief slecht; niemand van de pers lijkt de moeite te hebben genomen om de brochure over de transporten 'Uraniumhexafluoride; snel weg van de snelweg' die ze hebben ontvangen, door te lezen. Daardoor blijft het in de berichtgeving onduidelijk wat UF6 precies is. Dat veranderd een half jaar later als de Mont Louis met aan boord containers UF6, na een aanvaring op de Noordzee zinkt.
De blokkade actie is de eerste actie van de basisgroepen onder de nieuwe naam: Basisgroepen tegen Kerngeweld en Militarisme.